#Ananas (1): Wat als iemand je zegt iets beter niet te doen?

Wat als iemand me zegt iets beter niet te doen? Ik waardeer het als iemand dat advies geeft. Eigenlijk nog meer dan het advies om iets beter wel te doen. Meestal ben ik voor dat laatste nog niet klaar en voel ik mij gedwongen of geduwd. En dat werkt niet bij mij. Of het werkt net andersom.

Net zomin als ik anderen een schop geef in een richting. Omdat ik niet zo zeker ben of dat wel de goede richting is. En omdat mensen aanmoedigen, een duwtje geven, … niet meteen mijn ding is. Ik kan hen hoogstens inspireren, uitnodigen, eventueel een stukje meelopen, maar ieder weet het best zelf wat ie kan.

Mensen mogen we gerust advies geven, maar of ik er ook iets mee doe, hangt af in welke mate het aansluit bij wat ik al doe en denk. Het kan zijn dat het iets is waar ik nog niet aan gedacht heb en naar op zoek was. Dan denk ik wel eens: oh, stom dat ik dat daar niet eerder aan dacht. Best wel confronterend, zo’n moment, dan merk ik weer hoe groot mijn verstandelijke beperkingen wel zijn.

Als iemand me zegt iets beter niet te doen, vraag ik me vooral af waarom die dat zegt. Soms vraag ik het ook direct aan die andere. Die vraag heeft al wel eens voor onheil gezorgd. Sommige mensen hebben een klein lontje en willen niet graag dat iemand als ik aan hun intelligentie of hun autoriteit twijfelt. Omdat er wellicht al teveel aan is getwijfeld, denk ik dan. Omdat ze thuis niet genoeg eten hebben gekregen, teveel in de hoek hebben gestaan. En nu alleen nog een autoriteitspositie over hebben als overtuigingskracht. En daar twijfel dan iemand als ik aan. Je zou voor minder uit je vel springen.

Ik heb best wel medeleven met zulke mensen, maar ik kan toch moeilijk slechts op basis van autoriteit een advies inwilligen? Zo’n argument is toch wel erg magertjes. Een wetgeving, een of ander artikel, een regel, een afspraak, een decreet, een richtlijn van overheidswege … dat kan er nog door, maar alleen een uniform, een titel, een diploma, een signaal … nee, dan doe ik gewoon door met wat ik bezig was, of van plan was te doen.

Wie mij kent, voegt er iets aan toe, verklaart hoe hij aan dat advies is gekomen, wat volgens hem de consequenties zijn mocht ik het eventueel negeren of anders doen. Deze mensenj verbieden het dus niet, ze proberen mij een beeld te laten vormen van wat mijn handeling teweeg zou kunnen brengen volgens hen.

Wat ik erbij kan verliezen of winnen. Ze benadrukken daarbij ook dat dit volgens hen zo is, hun eigen opinie, en voor hetzelfde geld ook heel anders kan uitdraaien, en vanuit welke positie ze dit advies of dit gebod meegeven. Als therapeut, als moeder, als vriendin, als huisarts of in een andere positie. Zoals bijvoorbeeld in ‘als huisarts zou ik u adviseren dat niet te doen’. Als ik vind dat wat ik wil doen, en de rol van een huisarts niet overeenstemmen, dan zal ik dat advies uiteraard niet volgen. Als dat wel zo is, zal ik erover nadenken.

Zelf probeer ik niet teveel advies te geven aan andere mensen. Ik voel me daartoe niet geroepen. Tenzij ze het uitdrukkelijk vragen. ‘Zou jij mij dat aanraden of eerder afraden dit te doen?’ Ik vind het altijd een ongelooflijke eer dat iemand mij dat vraagt, en ook wel een last, want elke vraag die mij gesteld wordt, wil ik zo goed mogelijk beantwoorden. Het is ook een moeilijke vraag, want zoals het cliché gaat: iedereen is anders.

Als mensen met autisme me dat vragen, spring ik er nog voorzichtiger mee om. Want het is een even groot cliché maar toch ergens waar: autisten zijn soms nog erger dan vrouwen, in de zin dat je hen advies geeft en ze het helemaal anders doen. Liever dan schade te willen aanrichten door iemand te zeggen iets beter niet te doen, zwijg ik. Met uitzondering voor het advies mij met rust te laten als je mij zonder goed doordachte argumentatie wil zeggen iets beter niet te doen.

Project Ananas is een initiatief van Tistje.com waarbij elke maandag een vraag wordt behandeld.  Ananas is een variatie op Ask An Autist en de vrucht waarmee ik me soms associeer. De vragen werden de afgelopen jaren gesteld via mail, facebook of bij voordrachten.  Deze week is de vraag ‘Hoe reageer je erop als iemand je zegt iets beter niet te doen? Ga je er dan tegenin? Wordt je erdoor tegengehouden? Of ga je toch door met wat je wil doen? Hou je eventueel rekening met advies?

Heb je nog een vraag die je altijd al hebt willen stellen? Stuur ze naar sam@tistje.eu en ik verzin er een origineel antwoord op. Wil je zelf een antwoord geven? Reageer gerust! Wil je zelf een antwoord schrijven op je blog? Nog beter ! Laat me gerust weten waar het staat en vermeldt ook liefst mijn blog.

4 Comments »

  1. “autisten zijn soms nog erger dan vrouwen, in de zin dat je hen advies geeft en ze het helemaal anders doen.”
    Wat dan met vrouwelijke autisten … Maar ze hebben soms gelijk en volgen hun eigen weg. Dikwijls weten we ook te weinig van de context.

    • Ik had er moeten bij zetten dat het een beetje ironisch was bedoeld.
      Zoals bij “Vrouwelijke autisten zijn een beetje van beiden hé (grapje)”. Ik voel me dan ook beetje een vrouw met autisme want volg meestal andermans advies op een andere manier dan bedoeld was.
      Uiteraard hebben mensen met autisme vaak gelijk en het is inderdaad zo dat we vaak te weinig van de context weten.

    • Goh, ik vind dat ‘keikop’ wel wat te negatief is, niet, Suske.

      Je zou ’t ook iemand kunnen noemen die kritisch (of sceptisch) staat tegenover advies in plaats van het klakkeloos over te nemen. Zoals veel mensen, toch wat meer neurotypicals vind ik, doen. Ik denk wel dat ik me kan vinden in het etiket ‘keikop’.

      Zomaar luisteren naar vader of moeder omdat ze toevallig vader of moeder zijn of naar een leraar omdat die toevallig leraar was, heb ik zelf nooit gedaan. Ze waren gelukkig wel slimmer, en legden ook duidelijk uit wat de bedoeling was van wat ze wilden. Of als een leraar of een werkgever in mijn ogen had bewezen zichzelf waard te zijn, en er vertrouwen was. Eenmaal dat er was, kon die mij gerust advies geven wat wel en niet te doen. Een nt’er gaat toch iets sneller kijken naar de sociale status, denk ik.

      ‘Doe het voor mij’, ‘doe het omdat ik je graag zie’, ‘doe het niet omdat ik dit of dat heb gestudeerd’ of ‘doe het om de lieve vrede’ vind ik toch wat te gemakkelijk. Maar ik vraag het dan ook niet van anderen. Ik kan me niet voorstellen dat slimme mensen dat doen.

      Dat ‘keikoppen’ zal misschien wel iets meer bij mensen met autisme voorkomen. Als ik kijk naar de vragen die gesteld worden op fora, de boeken geschreven over ‘moeilijk gedrag’ bij autisten en de thema’s in voordrachten (of de vragen van studenten tijdens mijn lezingen) … het kan best dat het ook bij anderen voorkomt, maar blijkbaar stoort het toch niet zoveel. Of misschien nemen nt’ers hetzelfde gedrag gewoon anders op?

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s