‘Waarom wordt autisme een onzichtbare en geen onbegrijpelijke handicap genoemd?’

foto van Edurne Tx op Unsplash

Danaë, moeder van een zoon met autisme en sinds enkele jaren lezeres van deze blog, stelt me volgende vraag via mail: “Hoe komt het dat veel mensen autisme een onzichtbare handicap noemen? Het is toch duidelijk zichtbaar als autistische mensen door hun autisme een handicap hebben, meer moeten doen voor hetzelfde tegenover anderen, of dat ze autistisch zijn? Daar is toch niets onzichtbaar aan? Zou het niet beter een onbegrijpelijke handicap genoemd worden?”

Ik denk dat de mensen die autisme een onzichtbare handicap noemen omdat ze bij het eerste contact niet duidelijk zien dat iemand met autisme zich beperkt voelt of beperkt is, en dat de beperking(en) pas bij interactie en na een bepaalde tijd tot uiting komt. Net zoals de uiting van autisme bij iedere autistische mens sterk verschilt, is ook de mate van (on)zichtbaarheid zeer verschillend. Dat maakt het best moeilijk om zowel de beperkingen als de sterktes duidelijk te maken.

Je zou jezelf kunnen afvragen wat precies (on)zichtbaar is voor wie, wanneer, waar en hoe, en vooral hoe dat komt. Voor sommige mensen is elke vorm van functionele beperking die door hen niet kan waargenomen worden onzichtbaar, terwijl anderen er niet van uitgaan dat iemand geen handicap heeft omdat die niet meteen duidelijk is voor hen. Er zijn ook nog mensen die vinden dat iedereen gewoon anders is, dat alles een natuurlijke variatie is. Voor hen is elke handicap, beperking, ziekte of anders-zijn ofwel niet zichtbaar ofwel zichtbaar maar niet benoembaar. In elk geval is er volgens hen niets aan de hand, tenzij dan met wie anderen, en dan in de eerste plaats zijzelf, gehandicapt of beperkt noemt.

Vanuit mezelf zou ik zeggen dat het van situatie tot situatie afhangt, maar ook van andere eigenschappen die ik heb behalve autisme, en mijn levensweg, mijn levenservaringen, en de manier dat mensen met me omgaan, in welke mate mijn autisme (on)zichtbaar is. Het hangt ook natuurlijk af van wie kijkt, en welke verwachtingen en welk handicapbeeld die mensen hebben.

Vaak vind ik mijn autisme ook voor mezelf onzichtbaar, in de mate dat ik er mij niet bewust van ben dat ik autistisch gedrag stel op een bepaald moment of autistisch overkom.

Of autisme beter een onbegrijpelijke handicap zou worden genoemd, vind ik een moeilijke vraag. Dat omhult autisme terug in het mysterieuze, nevelige, obscure waar veel mensen met autisme van af willen, denk ik. Hoewel er velen zich geroepen voelen om autisme te ‘begrijpen’, en weinigen er echt iets van lijken te snappen, of toch niet wat de rode draad is in die zo verschillende autistische mensen in het dagelijks leven. Ik hoop alvast dat je iets van mijn antwoord begrijpt.

1 Comment »

  1. Ons zoontje van 12 met ASS en mentale beperking draagt een tuigje om wegloopgedrag te voorkomen. Wanneer we in drukke steden of pretparken rondlopen voelen we ons zelf een attractie…Starende en lachende mensen tot zelfs hoorbare uitspraken als ‘kijk die laten hun hondje uit’… Ook al is de handicap duidelijk, past het blijkbaar niet in het hanicapbeeld van vele mensen. Voor ons als ouders is dat het extraatje dat we er bij elke daguitstap bij krijgen…Alsof het allemaal al niet moeilijk genoeg is…

    Geliked door 2 people

Laat een reactie achter op Andy Verhaegen Reactie annuleren

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.