Het gebeurt wel eens dat iemand, die verre van autistisch is, met wie ik samen werk of samen onderweg ben, opmerkt dat zij me benijdt om mijn talent voor tijdverspilling. Waarop ik dat absoluut ontken, en haar zeg dat het net andersom is, dat ik haar benijdt om haar talent om tijd te verspillen en daar niet om te malen. Dat ontaardt wel eens in een welles/nietes-discussie, die ik dan afsluit met de uitspraak dat we beiden gelijk hebben. Waarop zij dan hoofdschuddend zegt dat ik als autistisch persoon degene ben die absoluut hoor te denken en dat ik niet moet afkomen met mijn genuanceer. Waarop ik haar uitleg dat haar interpretatie van ‘absoluut denken’ toch een beetje autistisch is.

Wellicht verspillen mijn reisgenote en ik evenveel tijd. Het antwoord op de vraag of ik tijd verspilt verschilt volgens mij enorm van wie het mij zegt, en of die persoon autistisch is of niet.

Zelf zie ik tijdverspilling bijvoorbeeld vooral als het onnodig of niet doeltreffend gebruiken van tijd, door activiteiten die weinig of niets toevoegen aan mijn levenskwaliteit, productiviteit of geluk. Anderen lijken tijdverspilling op zeer verschillende wijze te omschrijven, maar sociaal nut, netwerkopbouw, relationele energie en streven naar intimiteit zijn volgens rode draden in hoe ze tijdsverspilling zien.

De meeste tijdverspilling in mijn leven komt volgens mij voort uit betekenisloze small talk die niet leidt tot liefdesactiviteit, sociale verplichtingen zonder link met bijleren over mijn favoriete onderwerpen of zonder het resultaat te hebben dat ik meer tijd kan besteden aan wat ik graag doe, routines of sociale regels zonder praktisch doel, weinig relevante symbolische bezigheden, en herhaling van taken zonder link met interesses, ontspanning of nut voor een doel waar ik me kan achter scharen. Daarnaast zijn er ook nog activiteiten die schijnbaar noodzakelijk zijn om te blijven leven die ik tijdverspilling vind (en ook vaak lastig, door zintuiglijke stress), maar waar ik niet onderuit kan. Dat is dan meestal omdat ik zinvolle activiteiten moet onderbreken, zoals om te eten, te douchen, naar het toilet te gaan, … niet helemaal toevallig eerder lichamelijke activiteiten.

Wat anderen daarentegen als tijdverspilling in mijn leven beschouwen, is tijd besteden aan planning, het volgen van een vaste dagelijkse routine, tijd besteed aan vanuit sociaal oogpunt onzinnige hobby’s, rituelen voor zelfzorg of ontspanning, solistische activiteiten die ontspannen, en volgens anderen overdreven focus op werk dat goed aansluit bij mijn vaardigheden en interesses zonder dat er extra beloning of waardering tegenover staat. Sommigen zien ook de tijd die ik doorbreng met medische afspraken en therapieën als tijdverspilling, maar daarover bestaat nog discussie. Zelf vind ik dat laatste een grijze zone. Het is pas veel later duidelijk of een therapie een tijdverspilling is geweest.

Voor veel mensen, en grotendeels ook door mezelf, wordt tijdverspilling negatief ingevuld. Veel teksten zoals deze sluiten dan ook af met praktische tips om tijd doeltreffender te beheren, vermoedelijk overgenomen vanuit een van de vele tijdsmanagement-boeken. Ik heb in de loop der jaren echter geleerd dat tijdverspilling ook positief kan zijn. Meer nog, zonder tijdverspilling zou ik veel minder gelukkig en saaier leven. Het is pas nadat ik besefte dat de tijdverspilling tot iets geleid heeft dat mij gelukkiger of meer tevreden maakte dat ik het minder negatief en dus ook minder als tijdverspilling ben beginnen zien.

Tot slot zijn er ook veel activiteiten in mijn leven, zoals wachten in een wachtzaal, liggen op bed of op een bank, erop los improviseren zonder doel, gewoon wat staren naar een raam … die erg dubbel zijn. Net zoals verveling, hoeven deze activiteiten niet noodzakelijk tijdverspilling zijn, en hangt het af van de context, mijn gemoedsgesteldheid en veel onbewuste stemmingen die maken of het overhelt naar creativiteit, zinvolle activiteiten of naar tijdverspilling. Daarom kan een dag vol tijdverspilling in dat opzicht een gewonnen dag zijn.