Een evenwicht vinden in geven en nemen, dat is voor mij één van de grote uitdagingen in mijn leven. Volgens mijn liefste geef ik veel meer dan nodig, in figuurlijke zin, maar kan dat in letterlijke zin nogal eens tegenvallen. Ik moet toegeven dat ik niet erg vrijgevig ben op dat vlak. Zeker niet als het gaat om spullen die volgens mij geen betekenis of functie hebben.

Anders dan mijn liefste, hou ik niet van voorwerpen die gewoon mooi zijn, die alleen hun betekenis verlenen vanuit esthetisch oogpunt. In mijn leefruimte staan alleen wat er echt moet staan, niets meer dan strikt noodzakelijk en liefst minder. Ik wil absoluut niet eindigen zoals mijn buren die hun flatje vol hebben gestouwd met curiositeiten en amper nog vloer vrij hebben om te bewegen. Hoewel ik in een twee-ruimtes-woning leef, is het grootste deel van mijn leefruimte vrije vloer en lege muren. Volgens mij zit sfeer vooral in het licht en in mijn hoofd.

Als het gaat om cadeautjes kiezen, zeker voor mensen die ik graag heb, tijdens feestdagen, wanneer verwacht wordt dat ik hen iets geef, dan is dat best wel een uitdaging voor mij. Alleen al de betekenis van cadeautjes geven en aanvoelen van verwachtingen vind ik moeilijk te begrijpen. Daarbovenop komt nog het praktisch aspect van het aankopen en verpakken, de angst voor afwijzing en beoordeling en het letterlijk loslaten van wat ik gekocht heb.

Cadeautjes geven aan mijn liefste, dat vormt een uitzondering. Zij is zo lief om een lijstje te maken van wat ze precies wil, waar het moet gekocht worden, en wanneer ze het dat cadeautje het liefst krijgt. Sinds ik haar ken, weet ik dat een geschenk dat een verrassing is, een pakje onder de kerstboom waarvan ze niet weet wat erin zit, haar niet echt gelukkig maakt. Ik merk dat ze het vanaf het moment dat dit pakje onder de boom ligt duidelijk lastiger heeft, haar humeur eronder lijdt en ik uiteindelijk zeg wat erin zit om alles weer tot het gewone te herleiden. Ik vind dat soort verrassingen ook niet meteen leuk maar ik focus me voldoende op andere dingen zodat ik er niet onder lijd. Ik geef ook een lijstje aan mijn liefste van wat ik graag zou willen, of zij vraagt het ruim op voorhand, een maand tot twee maanden vooraf. Zo is de negatieve spanning weg, maar blijft de positieve spanning over want, geloof het of niet, wij genieten meer van een cadeautje als we weten dat wat erin zit iets leuks zal zijn.

Maar wat geef je aan mensen die, volgens mij, al alles hebben en die ik niet dagelijks of wekelijks ontmoet? Ze missen wellicht essentiële dingen zoals liefde, vertrouwen, openheid voor ideeën die ze nog niet kennen en ervaringen die ze nog niet meegemaakt hebben, maar die vind je niet zo gauw in een of andere winkel. Tenzij ik hen een bon geef voor een of ander initiatief, een inleef autisme, een workshop jezelf opruimen of in contact komen met je innerlijke mens, maar ik twijfel of ze daar ooit gebruik van zullen maken.

Ik zou eigenlijk liever iets geven dat van mij zelf komt, uit mijn hart, liever dan iets materieel, maar ik vrees dat zoiets meestal niet gewaardeerd wordt. Ik zou me natuurlijk kunnen verschuilen achter de trend om te ontspullen, kritiek op de neoliberale houding van vieren, en al dergelijke maar dat doe ik niet. Evenmin wijs ik mijn omgeving erop dat ze een volstrekt verkeerde interpretatie hebben van de feesten die ze vieren, dat kerst eerder in maart valt, en oud en nieuw slechts afgesproken momenten zijn.

Meestal geef ik dan iets kleins, maar bijzonder, een spulletje uit een of ander cadeauwinkeltje dat gepersonaliseerde kwinkslagen maakt. Als ik een kort profiel schets van het familielid waarvoor ik kom, weet een verkoper in zo’n winkel meestal wel in welke hoek of op welke afdeling ik terecht moet, of geeft hij of zij me eventueel zelfs suggesties.

Zoals elk jaar vragen ze mij om een lijstje van wat ik graag zou krijgen. Natuurlijk zou ik daar een iPhone 15, een cruise rond de wereld, een bon voor een nieuwe bril met state-of-the-art glazen, een workshop bij Aambeeld of een vliegtuigticket voor 2 naar Seattle kunnen opzetten, maar dan kom ik wellicht wel heel hebberig over.

Nee, ik geef dan liever een lijstjes met, zoals elk jaar, spullen als comfortabele kledij (zacht, naadloos, zoveel mogelijk % katoen, geen kunststoffen), een set potloden en/of pennen en mooi papier, een ruis-onderdrukkende koptelefoon van hoge kwaliteit, een bon voor een stel op maat gemaakte oordoppen om goed te slapen, een abonnement op een muziekstreamingdienst, een e-reader, een abonnement voor een museum of bioscoop van mijn keuze, een tijdschriftabonnement, een gepersonaliseerde kalender, een kunstwerk van een autistische kunstenaar of een mooi citaat in kalligrafische letters en omkaderd.

Als alternatief kies ik voor een bon in de Fnac of de Standaard Boekhandel. Met dat laatste ben ik al heel tevreden. Ook al geven sommige mensen mij ook gewoon een enveloppe met cash. Hoewel dat minder romantisch is, ben ik daar ook best wel blij mee. Het is de bedoeling erachter die telt. Net zoals zij ook tevreden zijn wanneer ik mijn uiterste best doe om dankbaarheid te produceren. Soms ben ik zelfs echt dankbaar, maar dan vooral omdat ik met het krijgen van de pakjes terug naar huis kan, samen met mijn liefste nog even mag vieren, en dan naar bed kan.