Reinhard was een psycholoog waar ik als jongvolwassene enkele keren bij op consultatie ging. Een man met veel papieren, raadselachtige mimiek en een bijna poëtische manier van praten die soms volledig langs mij heen ging. Ik zat bij hem op aanraden van een studentenbegeleidster op de economische hogeschool waar ik toen les volgde. Ze vond dat het tijd werd dat ik “eens moest leren praten over mijn gevoelens”. Reinhard stelde daar geen vragen bij, wat me toen zowel geruststelde als irriteerde.

Ik was midden de twintig en zat vast. Niet zozeer in een crisis of een depressie. Gewoon vast. Er gebeurde weinig in mijn leven. Behalve in mijn hoofd. Daar vond geregeld een ontploffing plaats. Meerdere zelfs. Tegelijkertijd. Ik was op een moment waarop ik moe werd van het proberen uit te leggen wat niemand leek te begrijpen. Die momenten zouden later nog veel voorkomen, telkens in andere situaties

Op een dag gaf Reinhard me een tip. Hij gaf me wel meer tips, teveel zelfs. Die dag kondigde hij de tip aan als een ‘gouden tip’. Ik luisterde iets aandachtiger. ‘Verwacht geen taart van een bloemist’. Ik keek hem verbaasd aan. “Pardon??”. “Als iemand een taart bakt, hoef je hem daar ook niet om te vragen. Of teleurgesteld te zijn als hij je die niet geeft. Bloemisten zijn goed in bloemen geven, bakkers bakken taarten”.

Ik heb dat letterlijk genoteerd en pas jaren later begrepen wat hij ermee bedoelde.

In mijn hoofd heb ik jarenlang lijstjes bijgehouden van wie mij teleurgesteld heeft. Hulpverleners, familieleden, vrienden. Mensen die niet aanvoelden wat ik nodig had, die het onmogelijke verwachten en veronderstellingen hadden die er volledig naast zaten, die te snel voorbijgingen aan wat ik zei, of net te veel bleven stilstaan bij wat ik al lang los wilde laten.

Ik dacht altijd: Als ik het nóg duidelijker zeg, als ik het op het juiste moment vraag, als ik het eerst voor hen doe, dan zullen ze mij wél begrijpen, wél helpen, wél geven wat ik nodig heb.

Reinhard draaide dat om. Hij zei: sommige mensen kunnen je niet geven wat je zoekt. Niet omdat jij verkeerd bent, maar omdat zij andere dingen in hun rugzak hebben. Het zijn hun beperkingen, net zoals ik mijn beperkingen heb. Een bloemist heeft bloemen. Een bakker heeft taart. Verwacht geen omgekeerde magie.

De psycholoog waar ik uiteindelijk maar enkele keren naar toe ging, had misschien beter geen metafoor gekozen. Er zijn metaforen die ik begrijp, maar meestal snap ik er niets van. Of ik interpreteer ze verkeerd. Soms blijven ze me bij, zoals die van Reinhard. En uiteindelijk helpen ze me, op een of andere manier.

De metafoor van Reinhard hielp me voor een stuk loslaten. Ik leerde mijn verwachtingen afstemmen op wat mensen realistisch gezien kunnen bieden. Ik begon mijn energie te bewaren voor mensen die mij aanvoelden, of die openstonden om bij te leren. En ik ontdekte dat het niet mijn taak was om iedereen te blijven uitleggen wat ik nodig had. Sommige mensen zullen

Die zin – verwacht geen taart van een bloemist – komt af en toe in mijn leven. Als ik weer eens gefrustreerd ben omdat er iemand compleet over mijn grenzen ging, denk ik eraan terug. En dan moet ik wel eens lachen. Soms hard. Soms flauwtjes. Maar het werkt, voor een stuk. Ik probeer geen energie meer te steken in ‘taartloze’ bloemisten, denk ik luidop. Waarop mijn liefste mij raar aankijkt, en lachend zegt: ‘typisch weer zo’n uitspraak voor jou’.

Dank je, Reinhard. Voor je stilte, je stijl, en je zinnen die pas jaren later landen.