Van god-theorie tot discriminatoir autisme … autisme en samen leven

In deze tijd waarin we meer weten over autisme dan we ooit hebben geweten, is wat we weten vrij beperkt en vertrekt wat we weten voornamelijk vanuit een niet-autistisch perspectief. Er zijn intussen ontelbare pogingen gedaan om zogenaamde ‘god-theorieën’, of theorieën die een alomvattende verklaring willen geven voor de vele oorzaken waarom mensen met autisme een beetje minder menselijk lijken in de ogen van anderen.

De voornaamste daarvan zijn de theorieën rond de Theory of Mind (ToM) en theorieën over autistisch gedrag (in het bijzonder die van de toegepaste gedragsanalyse of ABA). Waar verhalen rond de ToM het hebben over interne toestanden en cognitieve processen, heeft toegepaste gedragsanalyse het over autistisch gedrag door observatie, lichaamsbewegingen en uiterlijk zichtbaar gedrag.

Je zou aan de andere kant kunnen beweren dat termen zoals neurodiversiteit stilaan doordringen tot een breder publiek, dat de popularisering van autisme in boeken en op televisie een zeker optimisme rechtvaardigt, dat organisaties waarin mensen met autisme participeren de publieke opinie over autisme-onderzoek en ondersteuning veranderen en dat Temple Grandin stilaan Rain Man heeft verdrongen als stereotype autist van de dag en zo de wereld stilaan een gelukkiger plaats wordt voor mensen met autisme.

Toch betekent het verschijnen van prachtige boeken door prachtige niet-autistische (en autistische) mensen niet dat de wereld mensen met autistisch denken en vormen van autistisch communiceren meer welkom heet dan vroeger.

Wel integendeel, de autismegemeenschap is grotendeels gebaseerd op de logica’s van racisme, klassenonderscheid en hetero-seksisme. Temple Grandin’s herhaaldelijke oproep aan begeleiders van mensen met autisme om de sociale gebruiken van de jaren vijftig van vorige eeuw te gebruiken als leidraad, is een voorbeeld dat niet enkel getuigt van een sociaal onrechtvaardige maar ook uitdrukkelijk discriminatoire visie op samen leven.

Melanie Yergeau (vrouw met autisme, disability studies’ deskundige) in ‘Authoring autism: on rhetoric and neurological queerness’ (Duke University Press, 2018).

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.