‘Heb je al eens aan een ‘sabbatical’ gedacht?’ … autisme en werk

Heb je al eens aan een sabbatical gedacht? Sanne, lezeres van deze blog, vroeg het me onlangs via mail. Ik moet eerlijk bekennen dat ik verrast was. Enigszins gevleid ook. Al heb ik wel even moeten opzoeken wat sabbatical ook alweer betekende. Dat het een ‘jeukwoord’ wordt genoemd, een vorm van jargon waarvan sommige mensen jeuk krijgen, wist ik nog wel. Zoals ‘gamechanger‘, ‘focusgroep‘, ‘aanjagen‘, ‘kwaliteitsbewaker‘, ‘eerlijk zijn met jezelf’, ‘stakeholder‘, ‘agile‘, ‘verbinden‘ en ‘werkse‘.

Volgens de Van Dale app (de ‘Middel’-versie) op mijn tablet is een ‘sabbatical’ “een periode, minimaal een aantal maanden, de gewoonlijke (beroeps) activiteit onderbreken om te herbronnen”. Niet noodzakelijk een retraite of spirituele bezinning, maar een onderbreking van wat je in je dagelijkse ‘ratrace’ ook doet.  Wie een sabbatical neemt, zou dan alle gewoonlijke hectische broodwinning en winstgevende activiteit moeten stop zetten. Even ‘on hold’ zetten of ‘op de pauzeknop drukken’, om het even jeukerig uit te drukken.

In de praktijk blijkt dat zelden te gebeuren. De meeste mensen blijken het te interpreten als een terugschakeling in werk – of leefritme. In sommige gevallen een versnelling lager, maar vaak gewoon in dezelfde of zelfs hogere versnelling in een andere rol of een andere hoedanigheid.

Eerder dan met hun werk gaan ze in ‘sabbatical’ druk aan de slag met een ander deel van hun leven. Zoals familie, een of ander project opzetten, reizen, … Af en toe is er weliswaar tijd en ruimte voor bezinning, maar de sabbatical in de werkelijke zin van het woord blijkt maar zelden meer in de praktijk gebracht.

Het zou, in de eerste plaats, vreemd zijn dat ik zoiets zou doen. Bloggen kan je immers bezwaarlijk een beroep noemen. Laat staan een activiteit die je de klok rond of van negen tot vijf doet. Sommige ondernemingen en organisaties nemen ‘betaalde bloggers’ in dienst. Meestal zijn dat communicatie-adviseurs die alle trucjes van de communicatiemix kennen en zichzelf op sociale media een horde aan volgers hebben bijeen betaald.

De mensen die mij volgen op sociale media, zijn ‘echt’, authentiek en doen dat zonder enige vergoeding. Voor mij zijn sociale media vooralsnog een tijdverdrijf. Ik doe er verslag over mijn leven, of minstens een deel daarvan (het leukste meestal). Ik zie het niet als werk of dagbesteding, niet als hobby en het is (hopelijk) geen verslaving.

Officieel doe ik dus ‘niets’. Tenzij rond de klok beschikbaar zijn. Voor mijn liefst in de eerste plaats. Verder voor mensen in mijn buurt, en voor wie graag iets wil vragen via Facebook, Twitter, Tumblr, Medium, Pinterest of Instagram.  Dat is natuurlijk niet ‘niets’, maar er hangt geen verdienmodel aan vast, wat tegenwoordig essentieel blijkt te zijn.

Zo’n ‘break’ veronderstelt voorts dat ik iets heel anders ga doen. Iets waarvan ik al jaren droom, of waar ik voordien nooit de tijd voor heb kunnen vrijmaken. En daar ben ik niet zo goed in. Wel in jaren dromen van wat ik zou willen doen, ook in het bedenken ervan, maar niet in het praktisch uitvoeren. Al heeft dat soms ook voordelen. Na een hele tijd dromen en bedenken, en initiatieven nemen die ertoe zouden kunnen leiden, ben ik immers vaak opgelucht dat ik er uiteindelijk niet toe gekomen ben.

‘Reculer pour mieux sauter’, zo klinkt het in het Frans, is absoluut niet mijn sterkte. Een stapje terugzetten om beter te springen, dat lukt me zelden. Dat springen lukt sowieso al niet goed, zeker niet in het diepe.  Ik ben (helaas of niet) meer van het type dat nog een stapje verder zet, nog een schepje erboven op doet, vervolgens denkt dat hij vliegt, en dan, zoals in de tekenfilmpjes, met alle macht begint te fladderen (zoals sommige mensen met autisme, inderdaad) en de afgrond in tuimelt. Mijn autipower is vaker een auticrash.

Ik zou het nochtans graag willen. Af en toe eens moeten terug te herbronnen, te bezinnen, terug te denken over wat geweest is om een nieuw perspectief aan te nemen. Helaas is mijn perspectief nogal vanuit mezelf georiënteerd. Al is het positieve, vind ik zelf toch, dat ik me daarvan bewust ben. Dat bewustzijn betekent echter niet, zoals sommige mensen veronderstellen, dat ik meteen de zin of het nut van ieders standpunt kan verstaan. Hoe graag ik dat ook zou willen. Veel van wat mensen doen en zeggen blijft voor mij zinloos, tenzij wat zij ‘zinloos’ noemen. Dat blijkt namelijk altijd wel een functie en betekenis te hebben (die ze vaak niet zien of willen zien).

Een sabbatical nemen behoort dat alvast niet toe. Ik kijk op naar mensen die moedig naar een evenwicht zoeken tussen de verschillende levensgebieden, en, de ene keer al meer noodgedwongen dan de andere, werk op de juiste plaats (niet de eerste plaats dus) zetten. De meeste mensen lijken er door gedwongen te moeten worden. Omdat hun lichaam of hun geest het laat afweten, of er iets ingrijpends gebeurt binnen gezin of familie. En dan zijn er ook nog mensen die dat allemaal weglachen, van zichzelf vinden dat ze moeten voortdoen zoals ze bezig zijn, en intussen de last op anderen afschrijven.

Ik geef toe, ik ben er wel aan toe, aan iets anders. Niet zozeer de inhoud maar de vorm. Sociale media en bloggen zijn weliswaar prettig, maar zo statisch en tekstueel. Misschien moet ik eens meer de natuur en de cultuur in, en soundscapes, podcasts, vlogs, … dat soort dingen maken.

Het wordt ook beaamd door sommige lezers. ‘Je onderschat jezelf, Tistje, je moet meer met beeld bezig zijn’, schrijft Vlinderkutje@zoho.com. En Dramaking@gmail.com zou graag eens iets ‘totaal anders’ lezen. Wat dat ook moge zijn. Al zijn er daarnaast ook mailers die het hele Tistje-gedoe kotsbeu zijn. ‘Hou er toch asjeblieft mee op, met die onzin’, mailde ene S.Atan@hotmail.com me onlangs. En Petrus.de.boskabouter@live.com liet me in een lange brief weten dat de autismegemeenschap verpest worden door ‘reetkevers zoals u, die denken dat ze als psychiater zich kunnen voordoen als autist’. Voor de goede orde: ik ben geen psychiater, maar man met autisme.

Of mijn sabbatical er nu komt of niet, ik ga ze alvast niet aankondigen, noch waar en welk effect dat zou hebben. Net als in accounts verwijderen of inactiveren kruipt daar meer werk in dan dat het energie oplevert. Net zoals ik ook in een groep eerder stilletjes de zaal uit trippel, dan mijn retraite met veel bombarie aankondig. En nu moet ik dringend weer aan de slag. De wereld, mijn leven en mijn liefste wachten immers niet.

2 Comments »

  1. Sam, je moet gewoon doen waar je zelf behoefte aan voelt. Wat anderen willen en verwachten doet niet ter zake want je kunt het moeilijk iedereen naar de zin maken. Dat zou idioot zijn, omdat iedereen wat anders wil en je zou het dus nooit goed doen.
    Iedereen die het allemaal zo goed weet en vinden dat het anders moet zou ik aanraden : begin zelf een blog of vlog of wat dan ook onder die geweldig lollige en originele namen van jullie.
    Laat Tistje gewoon doen waar hij goed in is, hij kan heel goed zonder jullie “advies”. Als het jullie niet bevalt wat je hier tegenkomt, wat doe je hier dan ? Er zijn tig andere blogs, vlogs en weet ik wat er nog meer zoal rondzwerft op het net. Er is altijd wel iets van je gading te vinden, dus ga daar eens kijken.

    Like

    • @Dina: Wat een heerlijke reactie 🙂 Vooral dat laatste dan, want ik vind het zelf wel belangrijk om wat anderen willen en verwachten goed in het oog te houden.
      Niet zozeer om het iedereen naar de zin te willen maken – ook al is dat natuurlijk wel leuk – maar gewoon om een vinger aan de pols te houden van wat er bij mensen leeft.
      Natuurlijk zijn er ook altijd wel mensen die het ‘jammer’ of ‘idioot’ of ‘kleingeestig’ vinden wat ik schrijf, maar die vliegen na een tijdje dan wel in de spam.
      En je hebt natuurlijk gelijk: als ze denken het beter te kunnen, doe het dan zelf (ook al hebben ze daarvoor dan zogenaamd geen tijd of zin).
      Maar goed, de sabbatical zie ik wel zitten … om meer tijd te hebben om te bloggen natuurlijk 😉

      Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s